Nakahanda na ang House Committee on Justice na bumoto para sa impeachment ni Bise Presidente Sara Duterte sa darating na Miyerkules, Abril 29. Ayon kay Rep. Jinky Luistro, chairperson ng komite, tatapusin muna ang pagtalakay sa dalawang mahahalagang isyu: ang pagbubukas ng mga tax records mula sa BIR at ang testimonya ng NBI tungkol sa naging pahayag ni Duterte noong 2024 patungkol sa banta sa buhay ng Pangulo at iba pang matataas na opisyal. Kapag nakakita ng sapat na basehan o probable cause, iaakyat ang kaso sa plenaryo ng Kamara bago ito tuluyang dalhin sa Senado para sa pormal na paglilitis.

Sa gitna ng mainit na usaping ito, nagsampa na rin ng kontra-demanda ang asawa ng Bise Presidente na si Atty. Manases Carpio laban sa mga miyembro ng komite. Inakusahan ni Carpio sina Luistro at ilang mambabatas ng paglabag sa Bank Secrecy Law at Data Privacy Act matapos ilabas ng Anti-Money Laundering Council (AMLC) ang ulat tungkol sa umano’y P6.7 bilyon na halaga ng mga transaksyon sa bank accounts ng mag-asawa mula 2006 hanggang 2025. Depensa naman ni Luistro, hindi nila nilabag ang batas dahil ang impeachment ay isa sa mga lehitimong eksepsyon sa pagiging kumpidensyal ng mga bank records.

Kinuwestiyon din ng mga mambabatas ang malaking pagkakaiba ng yaman ni Duterte sa kanyang idinedeklarang Statement of Assets, Liabilities, and Net Worth (SALN). Halimbawa, noong 2009 ay may naitalang P704 milyon na flagged transactions ang AMLC habang P18.2 milyon lamang ang kanyang idineklarang net worth. Bagama’t iginigiit ng kampo ni Duterte na paninira lamang ito para sa darating na 2028 elections, nananatiling pursigido ang komite na ilabas ang katotohanan. Nakadepende ngayon sa magiging desisyon sa Miyerkules kung tuluyan nang haharap sa paglilitis ang Bise Presidente.

Naniniwala si dating Senador Antonio Trillanes IV na ang pagpapasya ni dating Pangalawang Pangulo Leni Robredo na tumutok sa lokal na politika sa Naga ay nagbubukas ng bagong oportunidad para sa pagbuo ng isang malakas na koalisyon para sa halalan sa 2028. Ayon kay Trillanes, ang hakbang na ito ni Robredo ay nagbibigay ng pagkakataon sa mga grupong oposisyon at iba pang puwersang politikal na magkaisa sa ilalim ng isang bagong liderato na maaaring itapat sa administrasyon. Sa kanyang pananaw, mahalaga ang pagkakaroon ng malawak na alyansa upang masiguro ang tagumpay sa susunod na pambansang halalan.

Ipinaliwanag ni Trillanes na bagama’t malaki ang naging papel ni Robredo sa mga nakalipas na taon, ang kanyang pag-atras sa pambansang entablado ay hindi nangangahulugang hihina ang puwersa ng mga naghahangad ng pagbabago. Sa halip, ito ay nagsisilbing hudyat para sa mga natitirang lider na pag-isipan ang mga estratehiyang magbubuklod sa iba’t ibang sektor ng lipunan. Binigyang-diin niya na ang pokus ngayon ay dapat mapunta sa pagpili ng isang kandidato na may malawak na suporta at kakayahang harapin ang mga hamon ng bansa sa darating na apat na taon.

Mariing binatikos ng Office of the Ombudsman ang nangyaring pagtagas ng mga kumpidensyal na dokumento at datos na may kaugnayan sa kanilang mga isinasagawang imbestigasyon. Ayon sa pahayag ng tanggapan, ang ganitong gawain ay isang seryosong paglabag sa protocol at naglalagay sa alanganin sa integridad ng mga kasong kanilang hinahawakan. Binigyang-diin ng Ombudsman na ang paglabas ng impormasyon na hindi pa awtorisado ay maaaring magamit upang impluwensyahan ang opinyon ng publiko o bigyan ng babala ang mga taong isinasailalim sa pagsisiyasat.

Dahil sa insidenteng ito, agad na nag-utos ang pamunuan ng isang malalimang internal investigation upang matukoy kung sino ang mga tauhan o indibidwal na responsable sa paglalabas ng mga sikretong dokumento. Layunin ng hakbang na ito na matiyak na mapaparusahan ang sinumang mapapatunayang nagtaksil sa tiwala ng institusyon. Ayon sa mga opisyal, ang pangangalaga sa seguridad ng datos ay mahalaga upang mapanatili ang pagiging patas at walang kinikilingan ng kanilang mga prosesong legal.

Nagbabala rin ang Ombudsman na ang paglabas ng mga detalye ng imbestigasyon ay may kaukulang parusa sa ilalim ng batas, kabilang ang posibleng pagkakatanggal sa serbisyo at pagsasampa ng kasong kriminal. Pinapaalalahanan ang lahat ng mga empleyado na sumunod sa sinumpaang tungkulin na panatilihin ang pagiging kumpidensyal ng lahat ng hawak nilang record. Ang ganitong mga leak ay itinuturing na pananabotahe sa operasyon ng gobyerno laban sa korapsyon at katiwalian.